TÔI ĐÃ BƠM XE, BÁN NƯỚC VỈA HÈ ĐỂ KIẾM TIỀN ĐI DU HỌC

Không có tiền, tôi lao vào làm đủ thứ nghề, từ bơm xe, bán quán nước vỉa hè hay theo chân bác tôi đi làm đồ kim khí để đăng ký học thêm tiếng Anh, mơ một ngày được đi du học.

Tuổi thơ tôi gắn liền với đòn roi, với mùi chua cay của rượu và mùi hôi của khói thuốc. Tất cả đều xuất phát từ bố tôi. Ông không có công ăn việc làm ổn định, suốt ngày chỉ rượu chè rồi chửi mắng vợ con. Mọi gánh nặng gia đình vì thế đều dồn hết lên đôi vai gầy của mẹ.

Tôi vẫn còn nhớ như in tối hôm đó, ba mẹ con tôi đã chạy thật nhanh ra khỏi nhà để thoát khỏi bố, thoát khỏi sự tủi cực đau đớn cả về mặt thể xác lẫn tinh thần mà bao năm qua mẹ con tôi đã phải chịu đựng. Năm ấy tôi mười tuổi, bố mẹ tôi chia tay…

Tôi và chị gái được gửi về quê ngoại, còn mẹ vẫn tiếp tục ở lại Hà Nội đi làm, cuối tuần tranh thủ về thăm chúng tôi. Có những đêm ốm sốt, tôi thèm lắm một bàn tay của mẹ, chỉ cần một cái sờ trán thôi là tôi cũng thấy đủ lắm rồi.

Mẹ hy sinh vì chúng tôi nhiều lắm, có hôm tận hai giờ sáng mẹ mới về tới Ninh Bình. Xe khách chiều hôm trước mẹ chỉ đủ tiền về tới Phủ Lý. Mẹ định bụng sẽ đạp xe tiếp từ đó về nhà, nhưng ông trời đã không thương mẹ. Xe đạp bị tuột xích giữa đường, mẹ vừa dắt xe vừa khóc…

Hè năm đó mẹ định để chúng tôi nhập học ở quê, nhưng chỉ trước hôm khai giảng đúng một ngày, mẹ đã quyết định đưa chúng tôi quay trở lại Hà Nội mặc dù vẫn chưa biết sẽ ở đâu. Đó cũng là bước ngoặt thay đổi cuộc đời tôi.

Cơ quan mẹ cho mượn tạm một căn phòng nhỏ ở khu nhà kho cỏ mọc um tùm để ở. Với người khác thì nó thấp kém nhưng đối với chúng tôi đó là cả một thiên đường. Hai chị em tôi cố gắng học thật giỏi để mẹ vui. Có những đêm chúng tôi cùng nhìn lên bầu trời, ngắm nhìn những ông sao bé nhỏ mà thầm ước rằng sau này sẽ kiếm được nhiều tiền để đỡ đần mẹ.

Tôi thi đỗ cấp 3 vào khối chuyên Toán - Tin ĐH Khoa học Tự nhiên Hà Nội. Bạn bè cùng lớp với tôi toàn là những nhân tài, họ xuất thân từ những ngôi trường nổi tiếng trên toàn miền Bắc, có lẽ chỉ mỗi mình tôi đi lên từ một ngôi trường làng ngoại thành Hà Nội.

Nửa năm đầu lớp 10 tôi đã bị choáng vì cảm giác không theo kịp các bạn. Họ dường như là những người biết tuốt. Bài nào thầy ra họ cũng làm một cách nhanh chóng, còn tôi cứ mãi loay hoay tìm lời giải. Phải mất một thời gian rất lâu tôi mới bắt kịp nhịp học của các bạn, và chứng tỏ được khả năng của mình.

Năm lớp 11, 12, có nhiều bạn trong lớp tôi đã tìm được những suất học bổng toàn phần ở nhiều nước trên thế giới để sau khi tốt nghiệp họ có thể đi học đại học ngay. Tôi thấy thật thán phục họ. Tôi thấy tự ti và kém cỏi. Học chuyên Tin nhưng thậm chí đến tạo một cái email như thế nào tôi cũng không biết thì làm sao biết tìm học bổng. Tất cả tài sản mà tôi có là một chiếc máy tính 486 cũ mà mẹ tôi mang từ cơ quan về, cũng chẳng có điều kiện mà tiếp xúc với Internet.

Nhìn các bạn tôi thấy thèm được như họ, và tôi ước mơ được đi du học... Nhưng ước mơ đó có quá xa vời khi từng bữa cơm hàng ngày mẹ vẫn phải chắt chiu tiết kiệm. Tôi chỉ biết, tôi đã theo đuổi giấc mơ ấy trong suốt năm năm tiếp theo của tuổi trẻ.

Tôi bắt đầu nhận ra mình cần phải học tốt tiếng Anh. Nhưng mà lấy tiền đâu ra để học? Tôi lao vào làm đủ thứ nghề, từ bơm xe đạp, bán quán nước vỉa hè hay theo chân bác tôi đi làm đồ kim khí. Nhưng tất cả vẫn không thể đủ để tôi có thể đăng ký một khóa học tiếng Anh tốt. Năm nào số tiền tôi kiếm được cũng chỉ đủ học Streamline hoặc Headway buổi tối.

Tuy chưa đạt được mục tiêu, nhưng tôi thấy mình trưởng thành hơn, tự lập hơn, và quan trọng hơn là thời gian đi làm tôi đã có dịp được tiếp xúc với những con người thú vị. Đó là bác Khôi lùn xe ôm đầu ngõ một mình nuôi hai con học đại học, là cô hàng đại lý cho tôi nợ tiền khi tôi chưa đổi được tiền lẻ cho khách, là anh chàng tôi không nhớ rõ tên tối nào cũng ngồi uống nước quán tôi chỉ để chờ đón vợ đi làm về. Tôi thấy cuộc đời ngoài kia vẫn còn nhiều điều hạnh phúc lắm.

Sau khi tốt nghiệp lớp 12, tôi và mẹ cùng đi dự một buổi hội thảo du học mà các anh chị Việt Nam từ Mỹ về chia sẻ kinh nghiệm và nói chuyện. Buổi hội thảo ngày hôm đó thực sự đã tạo ra một động lực rất lớn đối với tôi, càng làm tôi quyết tâm theo đuổi con đường du học. Thấy tôi mê quá, ngay ngày hôm sau mẹ cọc cạch xe đạp chở tôi lên một trung tâm trên phố để đăng ký học tiếng Anh. Vừa vào tới nơi, nhìn thấy tiền học phí một khóa ít nhất 100$ thì ngay lập tức tôi bảo mẹ quay về với lý do: "Con không thích học tiếng Anh nữa".

Sau đó tôi thi đỗ vào ĐH Bách khoa Hà Nội, không lâu sau, tôi nhận được một suất học bổng toàn phần sang Thượng Hải học. Lúc này tôi đã nghĩ rất đơn giản rằng sang đó mình sẽ có cơ hội được học thêm tiếng Anh. Tuy nhiên, sang tới nơi chúng tôi đã phải học đuổi một khóa tiếng Trung trong vòng 3 tháng để đủ điều kiện về ngôn ngữ. Vì có ít thời gian nên dù được nhận vào học nhưng năm đầu tôi học khá vất vả vì có nhiều từ vựng không biết. Tôi còn nhớ có những hôm thi mà đến đọc đề thi tôi cũng không hiểu hết, phải phán đoán khá nhiều.

Sang năm hai, tôi học hành vào guồng hơn. Lúc này tôi bắt đầu quay trở lại với giấc mơ du học ngày xưa của mình. Để củng cố lại vốn tiếng Anh ít ỏi, tôi bắt đầu đăng ký những lớp cơ bản nhất ở trường, mỗi kỳ học một level từ thấp lên cao. Tôi cứ duy trì như vậy và điểm tiếng Anh cũng theo thời gian cao dần lên. Lúc này tôi nghĩ đến việc phải thi lấy chứng chỉ tiếng Anh quốc tế IELTS thì mới có cơ hội đi học tiếp Master ở các nước nói tiếng Anh khác. Tôi bắt đầu tìm cách để có thể đăng ký lớp học IELTS ở Thượng Hải, nhưng vấn đề mấu chốt, đeo đuổi tôi vẫn là tiền không có.

học bổng chỉ đủ sống, tôi cũng không muốn đặt gánh nặng này lên vai mẹ. Lúc này ở Thượng Hải có một chương trình học bổng của chính phủ dành cho sinh viên quốc tế, nếu được học bổng này thì việc học và thi IELTS của tôi không thành vấn đề. Tôi hăm hở rồi nộp hồ sơ, nhưng sau bao ngày chờ đợi, tôi trượt. Thất vọng, chán chường nhưng tôi không dễ dàng bỏ cuộc như thế. Tôi bắt tay làm lại từ đầu, chăm học hơn, ít chơi hơn, mục tiêu trước mắt là đạt được học bổng kia, để bước tiếp trên con đường chinh phục giấc mơ của mình.

Đúng một năm sau, tôi thành công. Tôi dùng toàn bộ số tiền có được để ôn luyện và đăng ký thi IELTS. Trong vòng 5 tháng liền tôi hầu như không có một ngày nghỉ. Tôi phải học cách sắp xếp thời gian hợp lý nhất để vừa đáp ứng được bài vở trên lớp, vừa có thời gian ôn thi IELTS, vừa có thời gian quan tâm tới gia đình và người yêu. Ngày nhận kết quả, tôi đã vỡ òa trong niềm vui sướng khi biết mình đã đạt IELTS 7.0. Chặng đường thứ nhất coi như đã kết thúc, tôi lại bước tiếp những bước cuối cùng trên hành trình chinh phục giấc mơ của mình: nộp hồ sơ xin học bổng Master.

Có những lúc tôi hết sạch tiền vì đã dùng tất cả cho những bộ hồ sơ. Tôi và cậu bạn cùng nhà đã có những bữa cơm chỉ có hai củ cà rốt để ăn, rồi rất nhiều lần phải muối mặt đi vay mọi người. Mỗi lần gọi điện về nhà tôi đều giấu mẹ vì tôi không muốn tóc mẹ phải bạc thêm.

Cuộc đời đã không phụ những cố gắng không mệt mỏi của tôi. Cuối cùng tôi đã thực hiện được giấc mơ của mình khi liên tiếp nhận được ba suất học bổng toàn phần tại châu Âu. Giờ tôi đang ngồi ở Amsterdam, thủ đô của xứ sở hoa Tulip xinh đẹp để viết những dòng tâm sự này.

Tôi muốn chia sẻ câu chuyện của bản thân để các bạn có thêm niềm tin và ý chí tiếp tục theo đuổi giấc mơ của mình. Tôi tin chắc rằng các bạn sẽ thành công, vì cuộc sống sẽ không bao giờ phụ lòng những người cố gắng và nỗ lực hết sức mình đâu.

(Nguồn: VN Express)
NGUYỄN MẠNH TOÀN QUYỀN

"GIEO THÓI QUEN... GẶT SỐ PHẬN"

el Smiles).G

“Gieo thói quen… gặt số phận !”

Bạn thân mến!

Thói quen là những việc làm thường xuyên, lặp đi lặp lại và đôi khi bạn không ý thức được điều đó.

Có những thói quen tốt như tập thể dục điều độ, lên kế hoạch trước khi hành động, tôn trọng người khác… nhưng cũng có những thói quen xấu như nói xấu người khác, suy nghĩ tiêu cực, tự ti… Một vài thói quen khác vô thưởng vô phạt như tắm đêm, ăn trễ, đọc báo ngược từ trang cuối đến trang đầu…

Tùy theo thói quen nào mà nó có thể giúp bạn nên người hoặc hủy hoại bạn. Vào bất cứ lúc nào, bạn hoàn toàn có thể thay đổi thói quen xấu bằng một thói quen khác tốt hơn – nếu bạn muốn.

Bạn hãy nhớ rằng:

“Gieo suy nghĩ, gặt hành động.

Gieo hành động, gặt thói quen.

Gieo thói quen, gặt tính cách.

Gieo tính cách, gặt số phận.”

(Samuel Smiles)

7 thói quen của bạn trẻ thành đạt:

Thói quen 1: Có thái độ sống tích cực. Có trách nhiệm với bản thân

Thói quen 2: Biết định hướng tương lai. Xác định nhiệm vụ và mục tiêucủa mình trong cuộc sống.

Thói quen 3: Việc hôm nay không để ngày mai. Phải biết ưu tiên, điều gì quan trọng thì hãy làm trước.

Thói quen 4: Tư duy cùng thắng. Tập thái độ không mong ai thua cuộc.

Thói quen 5: Biết lắng nghe để thấu hiểu và để được thấu hiểu. Phải biếtlắng nghe một cách chân thành.

Thói quen 6: Có tinh thần hợp tác. Hợp lực làm việc để đạt hiệu quả cao nhất.

Thói quen 7: Biết rèn luyện và phát triển những kỹ năng. Hãy học hỏi để bản thân mình luôn hướng về phía trước và mới mẻ.

    Những thói quen này luôn có quan hệ chặt chẽ và hỗ trợ với nhau. Thói quen 1,2,3 là để mỗi người tự rèn luyện mình nên gọi là những thói quen chiến thắng bản thân. Thói quen 4,5,6 là để tạo các mối quan hệ và tính đoàn kết tập thể nên gọi là chiến thắng với cộng đồng. Bạn phải có « kỹ thuật cá nhân » trước đã rồi mới có thể tham gia chơi chung trong một đội mạnh. Cho nên phải rèn luyện bản thân trước khi đạt được chiến thắng tập thể. Thói quen cuối cùng là tự đổi mới. Nó sẽ hỗ trợ cho cả 6 thói quen kia.

    Những thói quen này có vẻ đơn giản phải không nào ? Thế nhưng nó tác động đến bạn rất mạnh mẽ đấy. Và khi bạn đã biết 7 thói quen tốt vừa đề cập thì cũng nên thử nghĩ xem những thói quen ngược lại xem chúng là gì ?

  

 7 thói quen xấu thường thấy của những bạn trẻ là : 

Thói quen 1 : Thụ động, có thái độ sống tiêu cực.

    Luôn đổ lỗi cho hoàn cảnh hay cho người khác, hoặc tìm lý do này nọ để biện minh cho mình. Không có trách nhiệm với lời hứa của mình và với người khác, hành động theo bản năng hơn là theo lý trí.

Thói quen 2 : Lười suy nghĩ

    Không định ra kế hoạch, né tránh mục đích trong cuộc sống và chẳng bao giờ nghĩ đến tương lai . Họ chẳng phải lo lắng về hậu quả của những hành động của mình. Cuộc đời của họ chỉ là hiện tại thôi, ngày mai như đã là ngày tận thế rồi, tội gì không vui chơi thoả thích, vùi đầu vào các thú vui bất kể hậu quả ra sao.

Thói quen 3 : Nước đến chân mới nhảy

    Dù việc có quan trọng đến đâu đi chăng nữa cũng lần lữa không làm cho xong. Lãng phí phần lớn thời gian vào các trò chơi điện tử, la cà trên mạng, tán gẫu qua điện thoại, bàn luận phù phiếm và lang thang rong chơi khắp chốn. Luôn để bài tập về nhà đến ngày mai. Không coi trọng những việc phải làm.

Thói quen 4 : Chỉ nghĩ đến thắng thua.

    Họ nhìn cuộc đời như một cuộc đỏ đen. Bạn mình mà thắng thì có nghĩa là mình thua. Còn nếu có vẻ như mình sắp thua thì cũng phải kéo người khác cùng tuột dốc, chung số phận với mình mới thấy vừa lòng.

Thói quen 5 : Thích nói trước rồi mới nghe sau.

    Họ xem mình chào đời đã có cái miệng, vậy sao không dùng đến nó chứ? Luôn luôn bày tỏ quan điểm của mình trước đã, khi đã chắc rằng mọi người hiểu mình thì mới nghe đến họ, hoặc giả vờ « ừ hử » cho qua chuyện.

Thói quen 6 : Không hợp tác với mọi người.

    Họ xem những người khác kỳ cục vì những người ấy nghĩ khác với mình. Mọi người đoàn kết lại hay chơi với nhau vì họ không muốn giống mình. Nếu ý kiến của mình là tuyệt vời thì việc gì phải hợp tác với ai, làm một mình vẫn sướng hơn chứ sao .

Thói quen 7 : Sống mòn.

    Không quan tâm trau dồi bản thân. Không chịu học hỏi những điều hay và ý tưởng mới. Họ không bao giờ luyện tập thể dục thể thao, tránh xa sách vở.

    Ban thấy đó, « họ » đôi khi chính là chúng ta. Những thói quen và tính cách này thật tồi tệ, nhưng đôi khi ta vẫn nuông chiều những thói quen xấu này, và lúc đó cuộc đời sẽ thật là tệ hại, kinh khủng.

    May mắn thay, con người lại mạnh mẽ hơn thói quen và do đó chúng ta có thể thay đổi được thói quen. Tuy sẽ có những thói quen rất khó thay đổi nhưng không phải là không làm được. Vào bất cứ lúc nào, bạn cũng có thể thay đổi một thói quen xấu bằng một thói quen khác tốt hơn. Tập được những thói quen tốt sẽ giúp ích cho bạn rất nhiều.

Quyển sách về 7 thói quen sẽ giúp bạn :

• Kiểm soát được cuộc đời của mình.

• Cải thiện mối quan hệ với bạn bè

• Có những quết định sáng suốt hơn.

• Hoà thuận với cha mẹ

• Vượt qua sự nghiện ngập

• Xác định được giá trị của bản thân và quyết định được điều gì quan trọng nhất đối với bạn 

• Làm được nhiều việc hơn mà lại tốt ít thời gian hơn

• Nâng cao lòng tự tin

• Sống hạnh phúc

• Tìm được sự cân bằng giữa trường lớp, công việc, bạn bè và mọi thứ khác.

Nếu bạn cảm thấy những điều trên đây là quan trọng và có ích cho cuộc đời bạn, mời bạn đọc thử bản tóm thói quen thứ nhất…

Chúc bạn thành công!

Thói quen 1: Có thái độ sống tích cực

 

Hãy luôn đặt mình vào vị trí người khác, nếu điều đó làm tổn thương bạn thì nó cũng sẽ tổn thương người khác. Một lời nói vô ý là một xung đột nguy hiểm, một lời nói nóng giận có thể làm hỏng cả một cuộc đời, một lời nói đúng lúc có thể làm giảm căng thẳng, còn lời nói yêu thương có thể chữa lành vết thương và mang đến sự bình yên…

Có 4 điều chúng ta không thể cứu vãn:

1. Viên đá… đã ném khỏi tầm tay
2. Lời nói… đã thốt ra khỏi miệng
3. Cơ hội… đã đánh mất
4. Thời gian… đã qua đi

Hãy sống sao để khi nhìn lại ta không thấy hối tiếc điều gì…

Nhận thức của chúng ta thường chưa đầy đủ, thiếu chính xác, hoặc rất lộn xộn. Do đó đừng nên hấp tấp xét đoán, chụp mũ hay có những ý kiến khắt khe về người khác hoặc về bản thân mình. Vì cái nhìn của chúng ta còn hạn chế nên chúng ta hiếm khi nhìn thấy được toàn cảnh của bức tranh thực tế, hoặc không có đầy đủ dữ kiện cho việc phán xét.

Chúng ta biết bò trước khi biết đi… Chúng ta phải thay đổi bản thân trước khi muốn thay đổi người khác. Nếu muốn thay đổi đời mình thì điểm khởi đầu là chính bản thân bạn chứ không phải cha mẹ hay bạn bè, thầy cô.

Mọi sự thay đổi đều bắt đầu từ bạn. Hãy sống có trách nhiệm về đời mình. Bạn nhé!

Có 2 loại người trên đời:

Người tích cực, chủ động: là người biết định hướng cho đời mình, biết lo lắng và chịu trách nhiệm về hạnh phúc và bất hạnh của đời mình. Là người biết rằng chính mình chứ không phải cha me, thầy cô, hay bạn bè sẽ là người lái con thuyền đời tôi. Người khác có thể là nguồn trợ giúp, nguồn động viên nhưng không ai có thể thay tôi quyết định, không ai ăn, uống, học hành và sống thay tôi được.

Người tiêu cực, thụ động: là người chỉ biết đổ lỗi, và luôn chờ đợi hoàn cảnh xảy đến cho mình. Họ là những người lười biếng và ỷ nại. Họ cũng là người quen nói năng, hành động dựa trên tình cảm bốc đồng, thiếu suy nghĩ trước sau và dường như không đếm xỉa gì đến hậu quả có thể xảy ra cho chính mình và mọi người xung quanh. 

(Lược trích từ tập sách “7 thói quen của bạn trẻ thành đạt” của Sean Covey)

Lạy Chúa,
xin ban cho con sự điềm tĩnh
để chấp nhận những gì không thể thay đổi,
cho con lòng can đảm để thay đổi những gì con có thể thay đổi,
và sự khôn ngoan để con nhận ra sự khác nhau đó.

-Reinhold Niebuhr

HỌC KIẾN THỨC VÀ HỌC KHÔN

Học kiến thức và học khôn không liên quan nhiều tới nhau. Nhiều người không phân biệt điều này nên đơn giản là ẢO TƯỞNG về bản thân, sống mãi trong ảo tưởng = nhà tù này. Vì thế họ chẳng có gì hoành tráng!

Chúng ta hãy phân biệt ra một chút. Bạn học kiến thức ở trường đại học, còn bạn học khôn ở trường đời. Tính chất rất khác nhau. Kiến thức hàn lâm thật ra không giúp gì bạn nhiều trong cuộc sống. Không có nghĩa là bạn không học kiến thức, vì bạn cần cạnh tranh trong cuộc sống.

Kiến thức hàn lâm như rừng cây, làm bạn lạc lối nhiều hơn là chỉ đường cho bạn!

Học kiến thức rất dễ, bạn thậm chí chẳng cần thông minh. Đúng ra, càng không thông minh, các trường đại học lại càng bán được nhiều kiến thức và càng có lợi hơn.

Nhưng học khôn không dễ. Bản thân tôi bước sụp hố mấy lần, mới khôn lên được. Những năm 2x tuổi, mặc dù học hành khá sáng láng, nhưng cuộc sống đúng là quá thảm hại, quá bullshit. Chìm trong tuyệt vọng luôn ý chứ. Mãi về sau tôi mới khôn ra được. Không phải tôi không biết là học kiến thức chẳng ý nghĩa gì mấy, tôi biết nhưng không sao khôn lên được. Vì chẳng ai dạy ta khôn! Họ còn chẳng khôn nữa cơ mà.

Học khôn nó liên quan tới việc bạn dám bước ra khỏi vòng an toàn và khám phá, quan sát thế giới. Tóm lại, ngồi một chỗ cho rêu mọc lên mặt bạn thì mạt đời không khôn. Bạn phải đi thật nhiều và quan sát không ngừng, mới khôn lên được. Vẫn phải mạo hiểm! Nếu không, chẳng có cơ hội gì để quan sát, tìm hiểu bản thân và cuộc sống.

Không có nghĩa là cả đời chúng ta dấn thân vào các trò vô bổ. Khi chúng ta đủ khôn rồi, thì thực tế ngồi nhà cũng vẫn học khôn được. Nhưng nếu bạn khôn rồi, thì bạn cũng không muốn ngồi nhà lắm đâu! Thế bãi biển nắng vàng + các cô nàng xinh đẹp lượn qua lượn lại là cái quái gì?

Cái vấn đề lớn nhất khi chúng ta quá trẻ, tầm 2x, là chẳng ai dạy khôn cho chúng ta cả. Thế thôi! Vì thế chúng ta khờ. Chúng ta bị dắt mũi, tự lăn xuống bùn đen, nghe lời phỉnh phờ tin là thật và nghe lời nói thật thì tự ái, tổn thương. Chẳng ra sao cả nhưng không bước xuống hố thì chẳng ai khôn lên, trừ khi bạn là thiên tài!

Nhưng mọi chuyện sẽ dễ dàng hơn nếu bạn phân biệt rõ ràng học kiến thức và học khôn.

Thực tế, những người “học quá nhiều” đều nghĩ mình khôn trong khi họ chẳng khôn gì. Vì thế, họ tự cầm tù mình. Chẳng bao giờ khá được!

Họ làm bạn ức chế vì cứ nói 5 câu là họ trích dẫn danh nhân X hay sách kinh điển Y một lần. Bullshit, right? Họ chẳng bao giờ dùng chứng cứ và lập luận, mà chủ yếu là TRÍCH DẪN để phủ đầu chúng ta. Họ đánh tráo khái niệm, dùng ngôn từ đao to búa lớn để che đi sự thật, hay dẫn dắt sang các vấn đề chẳng liên quan. Không có nghĩa là họ thắng mà chỉ là chúng ta chẳng buồn tranh luận với họ nữa, vì họ chẳng khôn gì. Nói chuyện với họ thì chúng ta không khôn lên tẹo nào mà lại bực mình thêm.

Thế học khôn thế nào? Cách ngắn nhất có lẽ là học về tiền bạc. Phải học khôn thôi, không thì đời sẽ khá phù du. Làm chủ nhân của đồng tiền, hay làm nô lệ của đồng tiền, thế thôi!

Và tiền thật ra cũng chỉ là một loại nợ! Ặc ặc, khôn lên nhiều rồi đấy!

TỰ KỶ 1 CHÚT DỄ THÀNH CÔNG

Tự kỷ (autism) là triệu chứng bẩm sinh khi một người đóng mình trong thế giới riêng (nội tâm), không có khả năng giao tiếp hay không quan tâm tới thế giới bên ngoài. Mức độ tự kỷ của mỗi người khác nhau, và autism không phải là kiểu “tự kỷ” mà mọi người thường dùng để ám chỉ việc họ ngại hay không bước chân ra ngoài đường, hay không muốn giao tiếp (dù khả năng giao tiếp của họ là 100%).

Thực ra, ai cũng bị chứng tự kỷ, nhưng mức độ rất khác nhau. Những người tự kỷ nhẹ thì khả năng học toán của họ lại tốt, vì họ “tập trung”. Tức là vì họ ít vui chơi hay tìm thấy niềm vui trong giao tiếp như người khác.

Tuy nhiên, nếu mức độ tự kỷ nặng, con người sẽ gặp khó khăn trong giao tiếp xã hội, thậm chí không tự chăm sóc được bản thân.

Nhưng nếu bạn có một chút tự kỷ thì bạn dễ thành công hơn người khác rất nhiều. Vì bạn sẽ không quan tâm, hay phớt lờ những người khác và ý kiến của người khác để tập trung vào công việc của mình. Vì thế mà dễ thành công hơn. Đúng ra, tự kỷ lại giúp con người ta phát minh và sáng tạo. Các nhà khoa học, các thiên tài đều có phần trăm tự kỷ nhất định.

Tự kỷ (autism) đâu phải kẻ thù của chúng ta? Nó giúp chúng ta tiến hóa rất nhanh. Tôi còn coi nó là tài sản (miễn không quá nhiều đè nặng lên cuộc đời).

SỰ THÀNH ĐẠT - CÂU CHUYỆN VỀ BA CHÚ KHỈ

Cách đây gần 400 năm, người ta đã thấy một bức phù điêu 3 con khỉ này tại chùa Toshogu ở Nikko (Nhật Bản). Một con lấy tay che mắt tên là mizaru, tiếng Nhật là mizaru có ý nghĩa "tôi không thấy điều xấu". Con giữa lấy tay bịt tai tên là kikazaru có ý nghĩa "tôi không nghe điều xấu". Còn con thứ 3 lấy tay bịt miệng tên là iwazaru với ý nghĩa là "tôi không nói điều xấu".

Đối với người Việt Nam, sự hài hước của khỉ được mọi người hình thành nên câu ca dao truyền miệng một cách quen thuộc của giới bình dân.

“Tuổi Thân con khỉ lao chao

Nhảy qua nhảy lại té ào xuống mương”.

Hay

“Tuổi Thân con khỉ ăn bần

Chuyền qua chuyền lại té ùm xuống sông”.

Đó là hình ảnh con khỉ được dân gian hóa bằng những câu ca dao vui đùa hóm hỉnh.

Đặc biệt con khỉ trong dân gian còn được thể hiện qua một sản phẩm trưng bày, đó là hình ảnh ba con khỉ. Mỗi con thể hiện một phong cách: con thì bịt tai, con bịt mắt và con thì bịt miệng. Nó được làm bằng sành sứ hay đúc bằng đồng. Đó là một hình ảnh gợi cảm vừa mang tính giáo dục vừa mang tính triết lý sống trong cuôốc đời.

Người xưa có bài thơ rằng:

“Ăn ở sao cho trải sự đời

Vừa lòng cũng khó há rằng chơi

Nghe như chọc ruột tai làm điếc

Giận dẫu căm gan miệng mỉm cười”.

Đây là kinh nghiệm mà người xưa đã chắt góp nên bài học cho hậu thế. Dẫu không phải là một giải pháp tốt nhất, nhưng ít ra nó cũng giúp mọi người tập cho mình có thói quen nhẫn nhịn để giữ được thái độ hòa khí trong giao tiếp chuyện trò hoặc quan hệ công việc với người khác. Khi giận, chúng ta tuôn lời ra cho hả dạ hay nghe một câu nói trái tai liền gây mất hòa khí thì chẳng còn tình nghĩa. Trong giao tiếp, điều đó thật vô cùng tối kỵ vì nó chẳng lưu lại một sự tao nhã nào để gây ấn tượng tốt đẹp.


Vì vậy, hình ảnh con khỉ bịt tai, không có nghĩa là không nghe gì cả, nhưng nó cảnh báo rằng, chuyện đời chẳng phải là dễ nghe. Mọi người ai cũng muốn nói điều gì cho mình có lợi và hay dùng lời tọc mạch để đâm thọc người này, bêu xấu người kia, luôn nhìn sự sai quấy ở khắp mọi người. Cho nên bịt tai là không nghe những chuyện thị phi làm bận lòng mình, lại không khéo gây phiền hà đến người khác.

Con khỉ thứ hai là bịt mắt. Bịt mắt là để đừng nhìn đời bằng con mắt thiển cận hay thành kiến.

Khi thành kiến với ai thì chúng ta không thể nhìn đúng được sự thật về người đó, dẫn đến đánh giá sai vấn đề. Vì quá nhạy cảm với công việc của người khác mà mình không hài lòng, chúng ta vội chen miệng vào gây thêm phiền phức. Người đời từng nói “việc chưa xong chưa vội kết luận”. Cho nên chúng ta là người bàng quan đừng vội vã khi thấy một điều gì đó mà mình chưa xem xét kỹ càng, rồi lại tham gia tranh luận hơn thiệt là không đúng.

Hình ảnh con khỉ thứ ba là bịt miệng. Miệng là một cơ quan vô cùng quan trọng trong việc giao tế và thông tin. Nhờ có cái miệng mà chúng ta trao đổi hiểu biết cũng như mọi nhu cầu khác trong cuộc sống đời thường. Nhưng miệng cũng gây không ít phiền toái. Cổ ngôn nói rằng: “Họa tùng khẩu xuất, bệnh tùng khẩu nhập”. Như vậy, chẳng lẽ chúng ta không nói và một nhu cầu tất yếu là ăn mà cũng không ăn? Nhưng những lời răn ấy cần cho chúng ta suy nghĩ, để mỗi khi nói điều gì không đem họa đến cho mình và người, ăn những món nào không gây ảnh hưởng đến sức khỏe, bệnh tật.

Cho nên người đời hay nhắc nhở nhau: “Người ít nói không phải là người nói ít mà đừng nên nói những gì vô ích”.

Qua hình ảnh ba con khỉ, chúng ta còn thấy đây là một pháp tu thâm diệu của nhà Phật được trình bày trong kinh Lăng Nghiêm. Đó chính là pháp tu viên thông của chư vị Thánh đệ tử. Ngài A Na Luật tu pháp môn nhãn căn viên thông. Ông Kiều Phạm Ba Đề vì bị khẩu nghiệp nặng nề nên tu pháp môn nhất vị thanh tịnh tâm địa.

Tóm lại, khỉ là một loài động vật quen thuộc và cũng rất dễ gây thiện cảm với mọi người. Loài khỉ cũng đã từng đem lại cho chúng ta nụ cười sảng khoái.

Người mang tuổi khỉ đừng nghĩ năm Thân sẽ bị “lao chao” để “té nhào” như khỉ rồi ngần ngại trên con đường công danh sự nghiệp. Bởi vì loài khỉ hiền lành, sống rất thân thiện với mọi người, đem nụ cười hạnh phúc đến cho mọi người thì không lý do gì người không mang hạnh phúc lại cho nó.

TƯ TƯỞNG NGU SI HƯỞNG THÁI BÌNH

Tâm lý “ngu si hưởng thái bình” về cơ bản chỉ là tự sướng hay tự bào chữa. Phân tích tâm lý này cũng là điều cơ bản để sống tốt. Người sống không tốt, sống dở chết dở thì sẽ có suy nghĩ “ngu si hưởng thái bình”. Như vậy, suy nghĩ “ngu si hưởng thái bình” là hệ quả của cuộc sống không tốt, không hài lòng với cuộc sống.

Kiểu suy nghĩ này mưa dầm thấm lâu và đã ăn vào não khá nhiều người, khiến họ không khá lên được. Bằng cách phân tích tư tưởng này, bạn sẽ tránh được nó. Cần phải cảnh báo là, bạn KHÔNG THỂ thay đổi những người có tư tưởng này. Việc phải mang tư tưởng này cũng như mang mai rùa, chỉ là sự tự vệ thôi. Họ sẽ không thể và không bao giờ từ bỏ suy nghĩ này.

Chúng ta phải nhìn nhận những người có tư tưởng “ngu si hưởng thái bình” là những người như thế nào và vì sao họ có tư tưởng đó. Trước hết, những người đó nghĩ là họ khôn nhưng sống khá khổ sở (sống kém). Họ hoàn toàn không nghĩ là họ “không khôn” nhé. Vì nếu họ nghĩ họ không khôn, thì họ đã hưởng thái bình rồi. Họ nghĩ thế vì họ không hưởng thái bình, tức là chất lượng sống rất kém, bị kiềm chế, áp bức ở nhiều nơi trên nhiều mặt (gia đình, chỗ làm, thủ tục hành chính, …) và không hài lòng với cuộc sống.

Nhưng họ nghĩ họ khôn và biết nhiều. Như thế, họ kết luận là họ khổ vì họ quá khôn và biết quá nhiều. Họ quan sát xung quanh thì thấy những người khác “dường như” sống tốt hơn họ. Và họ cũng thấy những người này có vẻ kém khôn ngoan hơn họ. Thế là họ kết luận những người kia ngu hơn họ nên sống tốt hơn (?!).

Đó là nguồn gốc của tư tưởng “ngu si hưởng thái bình”. Nó xuất phát từ những người sống rất kém nhưng nghĩ mình thông minh. Tư tưởng này không xuất hiện ở những người thông minh và sống tốt, cũng không xuất hiện ở những người nghĩ là mình ngu.

Như vậy, tư tưởng này là sự bào chữa cho năng lực kém cỏi của bản thân (và vẫn khẳng định tiên đề “tôi thông minh”).

Thật sự, những người có tư tưởng này thì tôi thấy họ đa phần đều không mấy thông minh (và chất lượng sống kém). Họ thường chỉ ảo giác là họ thông minh hơn người khác (họ thường khôn lỏi hơn người khác). Đó là ảo giác. Họ tưởng họ hiểu biết sự thật, chân lý khách quan. Thật ra, họ chỉ nhìn được hiện tượng mà không nhìn được BẢN CHẤT.

Bản chất là nếu bạn thông minh, bạn phải thích ứng tốt với hoàn cảnh và phải sống tốt. Nếu bạn sống không tốt (ví dụ nghèo, thiếu thốn, mê tín) thì có nghĩa là bạn không thông minh. Mà việc sống không tốt thường rơi vào người kém thông minh, kém tư duy.

Những người sống kém thì thường có TÂM LÝ SO SÁNH với người khác và thường kết luận người khác sống tốt hơn mình. Họ nhìn người lao động chân tay và nghĩ họ sống vui vẻ hơn mình. Họ thường đếm tiền trong túi người khác và đong đo so sánh cuộc sống của người khác, sau đó đưa ra kết luận chẳng mấy khách quan là người khác có nhiều tiền hơn và sống hạnh phúc hơn. Thật ra, ai cũng nghĩ thế và chẳng ai hạnh phúc mấy. Người hạnh phúc là người hiểu biết và khôn ngoan (và tất nhiên phải kiếm tiền tốt).

Cũng có người lấy tư tưởng “ngu si hưởng thái bình” để bào chữa cho việc lười học, lười làm của mình. Thay vì học để có học vấn cao thì họ thích đàn đúm bạn bè, ăn nhậu, chơi bời, yêu đương nhăng nhít hơn. Tư tưởng này đáp ứng nhu cầu bào chữa của họ. Bởi để có học vấn thì phải động não, rất mệt, tốn năng lượng. Mà để học thì phải nhìn được sự thật, nhiều khi họ không dám nhìn vì giả dối, đạo đức giả đã quen thói rồi. Sự thật làm cho họ đau. Vì thế, họ trốn tránh và tự nhủ “ngu si hưởng thái bình”.

Tư tưởng này chỉ là thủ dâm tinh thần không hơn không kém. Tôi chưa thấy ai ngu si mà hưởng thái bình được cả. Tất cả đều đang sống dở chết dở, mắc kẹt trong đủ loại lưới, đủ loại giáo điều. Hết bài!

BẢN CHẤT CỦA BON CHEN

Bạn có tự hỏi tại sao những dân tộc văn minh thì thường lịch sự, ít bon chen và những dân tộc nghèo, kém văn minh thì bon chen khủng khiếp? Điều gì làm các dân tộc trở nên khác nhau? Cụ thể, tại sao người dân các nước phát triển ít bon chen?

Câu trả lời là: Vì họ giàu. Cũng có nhiều người (đầu óc nửa mùa) sẽ cãi là, nhưng ở nước X cũng nhiều người giàu mà vẫn bon chen đấy thôi?

Câu hỏi cũng thú vị đấy. Chúng ta bàn về bon chen, để làm gì? Để mọi người không bon chen nữa? Bạn nhầm rồi, dù tôi hay bạn có thuyết bao nhiêu, thì mọi người vẫn bon chen và càng ngày càng bon chen hơn. Họ không thể thay đổi hay bị đảo ngược. Vì vấn đề nằm ở BẢN CHẤT CỦA BON CHEN.

Bản chất của bon chen là số người thì đông mà cơ sở hạ tầng và phương tiện vật chất thì ít. Dẫn tới phải đấu tranh vì không gian sống. Ví dụ, dân đông, đẻ sòn sòn nhưng đường xá không quy hoạch tốt, không cải thiện bao nhiêu sẽ dẫn tới phải bon chen trên đường vì đường chật lại nhiều xe buýt chạy, các loại xe mạnh ai nấy chạy. Ai cũng muốn về nhà sớm vì họ không hạnh phúc tại chỗ làm.

Ở các nước văn minh, tiên tiến thì dân cũng đông, nhất là đô thị lớn nhưng cơ sở hạ tầng tốt hơn rất nhiều, nên không gian sống cho mỗi cá nhân nhìn chung vẫn lớn. Họ có giao thông công cộng chằng chịt và tiện lợi. Như vậy, bon chen hay không là do VẬT CHẤT quyết định một phần.

Vì sao họ làm được như vậy? Vì năng suất lao động cao.

Vì sao năng suất lao động cao? Vì họ có nền giáo dục và triết lý giáo dục tốt.

Như vậy, bản chất vấn đề là giáo dục và năng suất lao động. Nếu bạn giàu thì bạn không chen ăn bữa ăn miễn phí. Mà muốn giàu thì bạn phải kiếm được nhiều tiền (năng suất lao động cao). Để như thế, bạn cần phải được giáo dục tốt hoặc tự giáo dục tốt (đầu tư tiền, thời gian cho giáo dục).

Ở các nước nghèo, bon chen là bản chất. Không thay đổi triết lý giáo dục, hay có tình trạng độc quyền giáo dục (theo định hướng nào đó) thì đều không tạo ra nền giáo dục tốt để mọi người giàu hơn nhờ tăng năng suất lao động.

Giáo dục tốt phải gồm cả hai khía cạnh:

• Giúp mọi người giàu hơn
• Giúp mọi người văn minh hơn (tức là có văn hóa “biết xấu hổ”)

Mọi chuyện cần bắt nguồn từ giáo dục. Dân nước giàu không bon chen vì cơ sở hạ tầng tốt và họ có nhiều lựa chọn. Người giàu ở các nước giàu đa phần đều giáo dục tốt, họ còn chẳng thèm bon chen mà chủ động nhường người nghèo.

Còn ở nước nghèo, người giàu cố gắng bon chen hết phần người nghèo. Đây cũng là bản chất. Bản chất là chiếm đoạt. Chú ý là, những người giàu ở nước nghèo cũng thường là do chiếm đoạt tài nguyên chung hay bóc lột sức lao động của người khác.

Ngoài ra, người giàu ở các nước nghèo cũng hưởng chung nền giáo dục nghèo, nên họ vẫn bon chen, vì họ có biết xấu hổ đâu. Họ có thể giàu, nhưng vẫn bon chen do giáo dục kém. Ngoài ra, họ có thể giàu trong nhà họ hay trong tài khoản ngân hàng hay nhà đất, nhưng khi ra đường vẫn phải dùng chung hạ tầng công cộng, nên vẫn phải bon chen như bình thường.

Vậy làm sao thoát bon chen? Bạn phải thoát ra bằng cách tự giáo dục mình thành người văn minh và thành công (kiếm được nhiều tiền, cư xử có giáo dục). Để làm thế, bạn cần phải RŨ BỎ những giáo dục sai mà bạn đã được nhận. Nếu không rũ bỏ giáo điều, bạn chẳng đi tới đâu và không bao giờ văn minh.

Vẫn là học ngoại ngữ và những xu thế mới của thời đại. Tốn khá nhiều não đấy. Đổi đời không dễ, nhưng không hẳn là không thể.